Δευτέρα, Δεκεμβρίου 19, 2005

Διατήρηση δεδομένων: η Δημοκρατία βήχει

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πιέστηκε από το Συμβούλιο της ΕΕ να αποδεχτεί το μέτρο για τη διατήρηση των τηλεπικοινωνιακών δεδομένων για σκοπούς καταπολέμησης του εγκλήματος. Υπενθυμίζουμε ότι το θέμα ήταν παλαιότερο και τον Σεπτέμβρη το ΕΚ απέρριψε μια σχετική πρωτοβουλία του Ηνωμένου Βασιλείου και ορισμένων άλλων χωρών για διατήρηση δεδομένων εώς 3,5 χρόνια. Στη συνέχεια η Κομισιόν υπέβαλε μια πιο ισορροποιημένη πρόταση για μικρότερο χρονικό διάστημα διατήρησης, μία πρόταση που σε πρώτη φάση έγινε δεκτή, με κριτική, ωστόσο, σε αρχικά σημεία της, από τον Ευρωπαίο Επόπτη Προστασίας Δεδομένων.

http://europa.eu.int/eur-lex/lex/LexUriServ/site/el/oj/2005/c_298/c_29820051129el00010012.pdf

O Eπόπτης διευκρινίζει ότι αμφιβάλλει για την αναγκαιότητα του μέτρου αυτού, αλλά επεμβαίνει για να υποδείξει ορισμένες τροποποιήσεις που κατατείνουν στην εισαγωγή εγγυήσεων για την καλύτερη προστασία των προσωπικών δεδομένων και το σεβασμό των ατομικών δικαιωμάτων.

Θετική κρίθηκε η εξέλιξη ότι το θέμα "πέρασε" από τον Τρίτο Πυλώνα της ΕΕ (Αστυνομική και δικαστική συνεργασία των κρατών σε ποινικές υποθέσεις), όπου αποφασίζει μόνο του το Συμβούλιο των εκπροσώπων των κυβερνήσεων (με συμβουλευτικό απλά ρόλο της Ευρωβουλής), στον Πρώτο Πυλώνα, όπου τον αποφασιστικό ρόλο έχει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, οι άμεσα εκλεγμένοι εκπρόσωποι των Ευρωπαίων πολιτών. Ωστόσο και σε αυτόν τον Πυλώνα υπαρχει διαβούλευση Κοινοβουλίου-Συμβουλίου ΕΕ. Εισηγητής Ευρωβουλευτής ορίστηκε ο 29χρονος γερμανος φιλελεύθερος Αλεξάντερ Αλβάρο.

Την πρόταση της Κομισιόν υπέβαλε σε επεξεργασία και τροποποιήσεις η κοινοβουλευτική επιτροπή για τα δικαιώματα και της ελευθερίες, η LIBE. Εισηγήτρια της LIBE ήταν η βουλευτής Ludford, μια εξαιρετικά δραστήρια πολιτικός που έδωσε μια πραγματική μάχη προκειμένου η πρόταση να είναι όσο το δυνατόν πιο φιλική στην προστασία δεδομένων και το σεβασμό των ατομικών δικαιωμάτων. Παρατηρείται ότι αυτό το draft έρχεται πολύ κοντά στη γνωμοδότηση του Ευρωπαίου Επόπτη Προστασίας Δεδομένων, υιοθετώντας τις προτάσεις του. Κομβικό σημείο, το χρονικό διάστημα της διατήρησης δεδομένων που κρίνεται αναγκαίο: 6 μήνες για δεδομένα ίντερνετ, 12 μήνες για δεδομένα τηλεφωνίας. Υπενθυμίζεται ότι μιλάμε μόνο για τα δεδομένα κίνησης και θέσης, δηλαδή για το ποιο τερματικό επικοινώνησε με ποιο τερματικό, πότε και που. Όχι περιεχόμενο της επικοινωνίας, όχι αναπάντητες κλήσεις κινητών, όχι ψάρεμα δεδομένων από τις αστυνομικές αρχές (αλλά αυστηρά στοχοθετημένο αίτημα ενόψει συγκεκριμένης έρευνας). Το μέτρο ελέγχεται ως προς την αποτελεσματικότητά του με έκθεση ανά δύο χρόνια και σε 5 έτη από την εφαρμογή του καταργείται, ετκός αν κριθεί ότι υπάρχουν λόγοι διατήρησής του. Τo draft αυτό ψηφίστηκε από την κοινοβουλευτική επιτροπή και παραπέμφθηκε στο Συμβούλιο της ΕΕ για έγκριση, πριν παραπεμφθεί στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Στο Συμβούλιο της ΕΕ, όμως, οι εκπρόσωποι των κυβερνήσεων (Υπουργοί Δικαιοσύνης) αντί να τηρήσουν τις τροποποιήσεις της LIBE επέβαλαν την δική τους κυριαρχική άποψη για τη μορφή του κειμένου που θα κατέβαινε στην ψηφοφορία της Ολομέλειας της Βουλής. Εκεί τα χρονικά διαστήματα έφτασαν μέχρι τους 24 μήνες διατήρησης, με δυνατότητες για περαιτέρω διατήρηση, αν κράτος μέλος πείσει την Κομισιόν για την αναγκαιότητα διατήρησης των δεδομένων της δικής του επικράτειας. Όρισμένα ελληνικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν και ανακρίβειες όπως ότι οι Υπουργοί συμφώνησαν και εμπορική χρήση των δεδομένων από τις εταιρίες που θα υποχρεωθούν να τα διατηρούν, για σκοπούς direct marketing ώστε να κάνουν απόσβεση στο κόστος. Αυτό δεν προκύπτει από κανένα κείμενο...
Την επομένη του συμβιβασμού του Συμβουλίου, οι Πράσινοι οργανώνουν δημόσια εκδήλωση, στην οποία παρίστανται ο Αναπληρωτής Ευρωπαίος Επόπτης Δεδομένων, μια εκπρόσωπος των εταιριών τηλεπικοινωνιών και μία εκπρόσωπος της κοινωνίας των πολιτών (European Digital Rights). Στην εκδήλωση προσέρχεται και ο Αλεξάντερ Αλβάρο που δηλώνει ρητά απογοητευμένος για την στάση του Συμβουλίου ΕΕ. "Χάνουμε την αξιοπιστία μας", ήταν οι ακριβείς του κουβέντες.
Στις 15 Δεκεμβρίου το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καλείται να ψηφίσει ή να απορρίψει το τελευταίο draft που επεξεργάστηκε το Συμβούλιο ΕΕ. Ο Αλβάρο ζητεί να διαγραφεί το όνομά του ως εισηγητή από τα σχετικά κείμενα. Η πρόταση ψηφίζεται από τα δύο μεγάλα κόμματα (Χριστιανοδημοκράτες-Σοσιαλιστές) και καταψηφίζεται από Πράσινους, Φιλελεύθερους κλπ. Το ΠΑΣΟΚ καταψηφίζει την πρόταση, ο Ι.Βαρβιτσιώτης (μέλος της LIBE) καταγγέλλει το μέτρο καλεί στην καταψήφισή του.
Η Privacy International αναρωτιέται "τι τρέχει με την Ευρώπη". Ο εκπρόσωπός της αναφέρει ότι συνήθως θεωρούμε τις ΗΠΑ ως τέρας παρακολούθησης και κατόπτευσης πολιτών για αντιτρομοκρατικούς σκοπούς, όμως εκεί τέτοιες πολιτικές όπως η καθολική καταγραφή των logs έχουν απορριφθεί.

http://www.privacyinternational.org/article.shtml?cmd[347]=x-347-494877

Το χειρότερο στοιχείο αυτού του μέτρου είναι ότι δίνει στα χέρια ακριβώς αυτών που θέλει να "πατάξει" ένα όπλο κατά των πολιτών. Πως θα αξιολογηθεί μια τηλεφωνική κλήση από το τερματικό ενός"τρομοκράτη" στο τερματικό ενός αθώου πολίτη; Με ποια κριτήρια θα αξιολογηθούν αυτά τα δεδομένα μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή, αφού δεν υπάρχει και η πρόσβαση στο περιεχόμενο (και ευτυχώς); Τι γίνεται με το περίφημο "τεκμήριο της αθωότητας"; Ερωτήματα σαν κι αυτά δεν βρίσκουν ικανοποιητικές απαντήσεις .

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Υπεύθυνος Προστασίας Δεδομένων: το βιβλίο

Ένα νέο πρόσωπο αναλαμβάνει καθήκοντα στις δημόσιες υπηρεσίες και σε ορισμένους οργανισμούς του ιδιωτικού τομέα από τον Μάιο του 2018: ο ...