Δευτέρα, Σεπτεμβρίου 22, 2008

H συνέντευξη τύπου του νέου Προέδρου της Αρχής Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων


Σήμερα στις 13.00 έλαβε χώρα στον 1ο όροφο της Αρχής Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων η καθιερωμένη συνέντευξη τύπου για την παρουσίαση της Ετήσιας Έκθεσης 2007. 

Το ενδιαφέρον, όπως είχαμε επισημάνει και στο προηγούμενο σχετικό post, εστίαζε στην παρουσίαση που θα έκανε ο νέος Πρόεδρος της Αρχής, ο κ. Χρίστος Γεραρής, τ. Πρόεδρος του Συμβουλίου της Επικρατείας.

Μετά από μία ιδιαιτέρως εκτεταμένη προφορική ανάπτυξη σχετικά με τα πεπραγμένα της Αρχής κατά το 2007 έως και σήμερα, ο κ. Γεραρής εστίασε στα βασικά προβλήματα που επί αρκετά χρόνια, όπως παρατήρησε και μια δημοσιογράφος, ακούγονται ως "παράπονα" των Προέδρων της ανεξάρτητης αρχής: το επιστημονικό προσωπικό είναι ολιγάριθμο, καθώς τα μισθολογικά στοιχεία δεν είναι ελκυστικά για τις θέσεις των Ελεγκτών της Αρχής, ενώ οι "καθημερινού" τύπου εργασίες και οι απαντήσεις σε καταγγελίες απορροφούν όλη την ενέργεια και δεν επιτρέπουν τις σημαντικές παρεμβάσεις: φυσικούς ελέγχους σε Αρχεία και έκδοση κανονιστικών πράξεων και πρακτικών οδηγιών εφαρμογής της νομοθεσίας.

Ο Πρόεδρος ήταν άμεσος και εξομολογητικός προς τους δημοσιογράφους: παραδέχθηκε ότι την δεύτερη μέρα της ανάληψης των καθηκόντων του, από την ιδιαίτερη πίεση που υπέστη σε σχέση με τις εκκρεμότητες και τα γραφειοκρατικά προβλήματα που αντιμετωπίζει η Αρχή, σκέφτηκε να παραιτηθεί. Τον μετέπεισαν, όμως, όπως παραδέχθηκε και παρέμεινε, γιατί θεώρησε ότι έχει να προσφέρει κάποια πράγματα.

Από τη συνέντευξη του Προέδρου και από τις μετέπειτα συζητήσεις, πείστηκα ότι πράγματι ο κ. Γεραρής θα αφήσει χειροπιαστό έργο στην Αρχή, γιατί έχει σύγχρονες και πρακτικές απόψεις που μπορούν να βοηθήσουν τόσο στην αποφόρτιση του όγκου εργασίας όσο και στην αποτελεσματικότερη προστασία προσωπικών δεδομένων. O κ. Γεραρής είναι ένα κεφάλαιο για την Αρχή  Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων και η εκτελεστική εξουσία οφείλει να μην τον οδηγήσει και αυτόν σε παραίτηση, γιατί τον χρειαζόμαστε όλοι μας στη θέση αυτή. 

Κατέθεσε μάλιστα μία πρόταση, η οποία έρχεται πολύ κοντά στο μοντέλο του Information Commissioner, της αντίστοιχης Αρχής Προστασίας και Ελεύθερης Κυκλοφορίας Πληροφοριών που υπάρχει στην Αγγλία, την Γερμανία, την Ουγγαρία και την Σλοβενία. Ο κ. Γεραρής είπε ότι θα ήταν πολύ πιο αποτελεσματικό ένα μοντέλο με έναν επικεφαλής διοικητή της Αρχής, όπως συμβαίνει με το Συνήγορο του Πολίτη, ο οποίος θα λειτουργεί με την υποστήριξη μερικών τμηματαρχών, οι οποίοι θα ηγούνται σε γραφεία με κατανεμημένες αρμοδιότητες και θα συμβουλεύεται μια "επιτροπή σοφών", η οποία θα συνεδριάζει όταν ανακύπτουν ζητήματα ιδιαίτερης σοβαρότητας. Το μονοπρόσωπο μοντέλο όπως το περιγράφει ο Πρόεδρος είναι αυτό που ισχύει στην Φινλανδία, με τον Data Protection Ombudsman, ενώ παραλλαγές του είναι ο Επίτροπος Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων της Κύπρου, ο Ευρωπαίος Επόπτης Προστασίας Δεδομένων και άλλοι Επίτροποι κρατών του ευρωπαϊκού χώρου. Η μόνη ίσως χώρα που έχει "επιτροπή" κατά το δικό μας μοντέλο είναι η Γαλλία, με την CNIL και η Αυστρία. 

Η κακή οργάνωση της Αρχής οφείλεται στο ότι αυτή αποτελείται από ένα 6 μελές διοικητικό συμβούλιο, με άλλους 6 αναπληρωματικούς και έναν Πρόεδρο (και αντιπρόεδρο), εκ των οποίων μόνο ο Πρόεδρος είναι πλήρους απασχόλησης. Ο κύριος όγκος εργασίας πέφτει λοιπόν στους Ελεγκτές (νομικοί και πληροφορικοί), οι οποίοι έχουν το βάρος της καθημερινής ενασχόλησης με τις υποθέσεις της Αρχής, ενώ οι Σύμβουλοι έρχονται μόνο μια φορά την εβδομάδα, για να πάρουν μέρος στις συνεδριάσεις της Αρχής! Έτσι έχουμε έναν Πρόεδρο και 20 ελεγκτές οι οποίοι αντιμετωπίζουν τις καταγγελίες και τις υποθέσεις που έχει όλη η Ελλάδα, ενώ τα μέλη της Αρχής συνεδριάζουν μόνο για να επικυρώσουν ή να διαφωνίσουν -στα γρήγορα- με τις εισηγήσεις των Ελεγκτών.  Το σύστημα παραείναι πολυτελές για μερικούς και προφανώς αναποτελεσματικό για τις ανάγκες της προστασίας προσωπικών δεδομένων της Χώρας.

Ο νέος Πρόεδρος έχει συλλάβει τα προβλήματα, όχι μόνο τα οργανωτικά αλλά και τα ουσιαστικά, σε σχέση με τον κανονιστικό ρόλο της Αρχής. Του έθεσα κατ' ιδίαν και το ζήτημα της έκδοσης μιας Οδηγίας για την πρόσβαση στα έγγραφα του δημόσιου τομέα που περιέχουν και προσωπικά δεδομένα, μία λύση που θα αφαιρέσει από κάθε δημόσια υπηρεσία την καραμέλα "μα είναι προσωπικά δεδομένα, ας απαντήσει η Αρχή αν πρέπει να τα δώσουμε", και θα αποφορτίσει την Αρχή από περιττές ερωτήσεις για χορήγηση εγγράφων ή μη, σε περιπτώσεις δηλαδή που έχει ήδη απαντήσει με γενικό τρόπο.  

Όσον αφορά την επικοινωνιακή του επίδοση, ήταν άμεσος και με χιούμορ απέναντι στους δημοσιογράφους. Όταν ζητήθηκε η γνώμη του για τις  τροποποιήσεις των τελών του 2007 στον νόμο για την προστασία προσωπικών δεδομένων, έλαβε ξεκάθαρα θέσεις και είπε ότι αυτές οι τροποποιήσεις πρέπει να ερμηνευθούν συσταλτικά και όχι προς την κατεύθυνση του περιορισμού της αρμοδιότητας της Αρχής. Διευκρίνισε, βέβαια, ότι πρόκειται για προσωπική του άποψη (ενώ η Αρχή είναι συλλογικό όργανο), αλλά ήδη έδωσε τον τόνο της ερμηνείας: παρά τις νομοθετικές επεμβάσεις, η Αρχή εξακολουθεί να έχει αρμοδιότητα για τις κάμερες. Το ερώτημα είχα θέσει στην προηγούμενη συνέντευξη τύπου στον κ. Γουργουράκη και μου είχε απαντήσει ότι σε αυτά τα θέματα "θα πάρει θέση η Αρχή". Θεωρώ απολύτως θετικό ότι ο κ. Γεραρής λέει την άποψή του ορθά-κοφτά και χωρίς περιστροφές.

Η συνολική εντύπωση που αποκόμισα είναι ότι ο κ. Γεραρής είναι πράγματι μια σοφή επιλογή για την ηγεσία ενός θεσμού, στον οποίο ο νομοθέτης μάλλον ατυχώς θεώρησε σκόπιμο να τοποθετείται ένας πρώην ανώτατος δικαστής.  Ο κ. Γεραρής είπε ότι αυτός ο ρόλος θα έπρεπε να επιφυλάσσεται σε νεότερους γνώστες του αντικειμένου. Μέχρι να αλλάξει πάντως αυτός ο νόμος, νομίζω ότι επιλογές όπως ο νυν Πρόεδρος, με ευαισθησίες, όραμα και άποψη,  θέτουν υψηλά πρότυπα και τιμούν τη θέση. 

Το πλήρες κείμενο της Ετήσιας Έκθεσης θα διατεθεί σε μορφή pdf από την ιστοσελίδα της Αρχής. 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Καταδίκη για εξύβριση στο Instagram

“Fuck you rapist bastard”, έγραψε κάποιος ως σχόλιο στο Instagram κάτω από τη φωτογραφία ενός γνωστού μπλόγκερ της Ισλανδίας, την ημέρα πο...