Κυριακή, Ιουλίου 18, 2021

Γυναικοκτονία: ένας νομικός όρος

 

Γυναικοκτονία: ο όρος που ενοχλεί αφόρητα τα άτομα που κάνουν ότι δεν καταλαβαίνουν πως η εγκληματολογία και η νομική είναι υποχρεωμένες να ταξινομούν τις παραμέτρους των εγκλημάτων συμπεριλαβανομένου και του κινήτρου, το οποίο είναι αναπόσπαστο στοιχείο της επιμέτρησης της ποινής. 
 
Το 2009 το Συμβούλιο της Ευρώπης εξέδωσε την Σύσταση 1861 με τίτλο «Feminicides»(= «Γυναικοκτονίες»). Σύμφωνα με την παράγραφο 7 της σύστασης:
 
“H Συνέλευση συνιστά επίσης στην Επιτροπή Υπουργών να ζητήσει από ομάδα εμπειρογνωμόνων ή από ένα παρατηρητήριο του Συμβουλίου της Ευρώπης να συλλέξει συγκεκριμένα δεδομένα επι υποθέσεων που αφορούν την βία εναντίον των γυναικών, ιδίως τις γυναικοκτονίες στην Ευρώπη, προκειμένου να αναλυθούν οι εκπτώσεις της προστασίας των γυναικών και για να βελτιωθούν τα προληπτικά μέτρα και να ληφθούν νέα καθώς και να εκπονηθεί μελέτη τόσο των κοινωνιολογικών όσο και των νομικών πτυχών των γυναικοκτονιών».
 
Αυτή η σύσταση οδήγησε μεταξύ άλλων και στην θέσπιση της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας (Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης), την οποία η Ελλάδα έχει κυρώσει με τον Ν.4531/2018. 
 
Η Επεξηγηματική Έκθεση της Σύμβασης της Κωνσταντινούπολης περιλαμβάνει δυο φορές αναφορά στην Σύσταση για τις γυναικοκτονίες. Έτσι ο όρος αυτός εντάσσει ένα έγκλημα στο πεδίο εφαρμογής της Σύμβασης που επιβάλλει στα κράτη την λήψη ειδικών μέτρων για την πρόληψη, την ευαισθητοποίηση, την εκπαίδευση, την ενημέρωση, την καταγραφή και την τήρηση στατιστικών που αφορούν τις γυναικοκτονίες. 
 
Το να λες λοιπόν ότι «δεν υπάρχει γυναικοκτονια νομικά» είναι αβάσιμο. Η Ελλάδα υπέχει υποχρεώσεις διεθνούς δικαίου για την λήψη όλων των ανωτέρω μέτρων που αφορούν τις γυναικοκτονίες και οι υποχρεώσεις αυτές είναι νομικά δεσμευτικές. Όταν επιμένεις ότι «δεν υπάρχει γυναικοκτονία, μόνο ανθρωποκτονία» είσαι απλά μέρος του προβλήματος.

Σάββατο, Ιουλίου 03, 2021

Επιτυχής έκβαση δίκης απορριφθέντος υποψηφίου από τον ΑΣΕΠ

 Υποψήφιος του ΑΣΕΠ που ενώ είχε όλα τα προσόντα διεγράφη από τον πίνακα επιτυχόντων λόγω της διατύπωσης της βεβαίωσης της μετάφρασης πτυχίου γλωσσομάθειας από δικηγορο πέτυχε δικαστικά την ακύρωση της διαγραφή του.

Το γραφείο μας εκπροσώπησε τον υποψήφιο στο Διοικητικό Εφετείο Αθηνών, το οποίο επελήφθη μετά την απόρριψη αίτησης θεραπείας που άσκησε ο υποψήφιος. Συγκεκριμένα, ενώ ο ΑΣΕΠ είχε ήδη κρίνει με δική του απόφαση ότι ο τρόπος διατύπωσης της βεβαίωσης της μετάφρασης δεν είναι δεσμευτικά καθορισμένος στον Κώδικα περί Δικηγόρων του 2013, απέρριψε την αίτηση θεραπείας του υποψηφίου. 

Το Δικαστήριο με την αμετάκλητη απόφαση 945/2021 έκρινε ότι η "παράλειψη αναγραφής στην ίδια μετάφραση βεβαίωσης της δικηγόρου που μετέφρασε ότι έχει επαρκή γνώση της γλώσσας, την οποία μετέφρασε, δεν συνιστά παρατυπία, που επιφέρει την ακυρότητα του τίτλου αυτού, κατά το βάσιμο λόγο ακυρώσεως που γίνεται δεκτός. Ενόψει αυτών, μη νομίμως κρίθηκε ότι ο αιτών δεν αποδεικνύει το ως άνω απαραίτητο πρόσθετο προσόν και πρέπει να ακυρωθεί η προσβαλλόμενη πράξη, να αναπεμφθεί η υπόθεση στη Διοίκηση για νέα νόμιμη κρίση, να αποδοθεί το παράβολο στον αιτούντα και να επιβληθεί σε βάρος του Ελληνικού Δημοσίου η δικαστική δαπάνη του αιτούντος, που ανέρχεται σε 576 ευρώ."

Τετάρτη, Ιουνίου 30, 2021

Γάμος και τεκνοθεσία χωρίς αστερίσκους από την Εθνική Επιτροπή Δικαιωμάτων Ανθρώπου

 

Σήμερα δόθηκε στην δημοσιότητα το Υπόμνημα της Εθνικής Επιτροπής Δικαιωμάτων του Ανθρώπου για τα ΛΟΑΤΚΙ+ δικαιώματα. Είναι το έγγραφο που είχε στείλει η ΕΕΔΑ στην Επιτροπή ΛΟΑΤΚΙ+ Ισότητας (την επιτροπή Σισιλιάνου).
 
 Σε αυτό η ΕΕΔΑ προτείνει:
 
- ξεκάθαρα γάμο (όχι μόνο «πολιτικό γάμο» όπως η επιτροπή Σισιλιάνου και το νομοσχέδιο ΣΥΡΙΖΑ)
 
-ξεκάθαρα τεκνοθεσία από κοινού για ομόφυλα ζευγαρια με σύμφωνο συμβίωσης (κάτι που απέφυγε να προτείνει η επιτροπή Σισιλιανου, αλλά το προτείνει το νομοσχέδιο ΣΥΡΙΖΑ) 
 
- ΝΑΤΦ και για τα non-binary άτομα με αναγνώριση τρίτης καταχώρισης φύλου (δεν το πρότεινε η επιτροπή Σισιλιάνου)
 
- επέκταση της νομοθετικής απαγόρευσης διακρίσεων στην εκπαίδευση με εφαρμογή του ν.4443 (το ξέχασε η επιτροπή Σισιλιάνου που πρότεινε την επέκταση αυτού του νόμου μόνο στην υγεία και την κοινωνική πρόνοια). 
 
Η ΕΕΔΑ είναι το συμβουλευτικό όργανο της Πολιτειάς για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Είναι το πρώτο κρατικό όργανο που προτείνει στον νομοθέτη να θεσπίσει γάμο, τεκνοθεσία, ΝΑΤΦ χωρίς αστερίσκους.
 
Το Υπόμνημα της ΕΕΔΑ μπορείτε να διαβάσετε εδώ: https://nchr.gr/images/pdf/apofaseis/SexoualikosProsanatolismos/EEDA_Ypomnima_Loatki.pdf?fbclid=IwAR0RGk0d6_C-9sjq0mDfCtkrCPJU5b3XtV7TznNU6sYsD7l_pKb2PjWf088

Τρίτη, Ιουνίου 29, 2021

Κριτική στην Εθνική Στρατηγική ΛΟΑΤΚΙ+ Ισότητας

 

Η "Εθνική Στρατηγική για την Ισότητα των ΛΟΑΤΚΙ+" που παραδόθηκε σήμερα στον Πρωθυπουργό ακολουθεί σε μεγάλο βαθμό την δομή και της ιδέες της αντίστοιχης στρατηγικής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που δημοσιεύθηκε το 2020 και ουσιαστικά ήταν το έναυσμα ώστε τα κράτη μέλη να συντάξουν τα δικά τους εθνικά σχέδια δράσης στον τομέα αυτό. 
 
Το ελληνικό κείμενο έχει σοβαρές ελλείψεις σε σχέση με την ΛΟΑΤΚΙ+ ατζέντα και έχει συνταχθεί με στοιχεία προχειρότητας και με ανακρίβειες μη αναμενόμενες, για το κύρος των μελών της Επιτροπής. Για παράδειγμα, στην σελ. 6 αναγράφεται: "η νομοθεσία κατά των διακρίσεων κάνει αναφορές στα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα", ενώ αυτό δεν ισχύει. Πουθενά στον Ν.4443/2016 ή και σε άλλα νομοθετήματα κατά των διακρίσεων δεν αναφέρονται "τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα", αλλά μόνο συμπεριληπτικές ιδιότητες και κατηγορίες, καθώς το θεσμικό πλαίσιο σηματοδοτείται μόνο από τους όρους "σεξουαλικός προσανατολισμός" και "ταυτότητα ή χαρακτηριστικά φύλου". Ρητή αναφορά σε "διεμφυλικά πρόσωπα" υπάρχει στην πρόσφατη Υπουργική Απόφαση του Υπουργού Εργασίας για τα προγράμματα ΟΑΕΔ, αλλά αυτό δεν είναι τυπικός νόμος κατά των διακρίσεων. Το ίδιο συμβαίνει και στην αντιρατσιστική νομοθεσία: δεν "αναφέρεται στα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα", αλλά προστατεύει σχετικές ιδιότητες.
 
Στην σελίδα 8 αναγράφεται ότι "τα στοιχεία που αναφέρονται στον σεξουαλικό προσανατολισμό είναι ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα", ενώ ο όρος αυτός έχει αντικατασταθεί από το 2018 με τον όρο "ειδικές κατηγορίες δεδομένων" (άρθρο 9 GDPR), καθώς επίσης στο άρθρο 2 του Ν.2472 που διατηρήθηκε σε ισχύ ο όρος "ευαίσθητα δεδομένα" αφορά μόνο την διακριτή έννοια της "ερωτικής ζωής". 
 
Εντύπωση προκαλεί ότι στο κεφάλαιο "Εκπαίδευση Χωρίς Αποκλεισμούς" (σελ. 12-16), μεταξύ διαφόρων προτάσεων για έκδοση εγκυκλίων, επιμόρφωση εκπαιδευτικών κ.τ.λ. δεν έχει εντοπιστεί το σημαντικό κενό νόμου, ότι δηλαδή ο Ν.4443/2016 ορίζει την εφαρμογή της μη διάκρισης λόγω σεξουαλικού προσανατολισμού και ταυτότητας/χαρακτηριστικών φύλου μόνο στο πλαίσιο της "επαγγελματικής εκπαίδευσης", αφήνοντας έτσι έκτος του πεδίου εφαρμογής το υπόλοιπο εκπαιδευτικό σύστημα!!! Το πρώτο πράγμα που έπρεπε να εισηγηθεί η Επιτροπή ΛΟΑΤΚΙ+ Ισότητας για το θέμα της εκπαίδευσης είναι ότι η απαγόρευση διακρίσεων λόγω σεξ/κου προσ/μού και ταυτότητας/χαρ. φύλου πρέπει νομοθετικά να επεκταθεί και στην παράγραφο 2 του άρθρου 3 του Ν.4443/2016. Ενώ το αντίστοιχο κενό εντοπίζεται στο κεφάλαιο της "Υγείας" (σελ. 19), ως προς την μη κάλυψη της υγείας και της κοινωνικής πρόνοιας από το πεδίο εφαρμογής του Ν.4443/2016, είναι σοβαρή παράλειψη ότι η Επιτροπής δεν το επισήμανε στον εξίσου ευαίσθητο, αν όχι περισσότερο, τομέα της εκπαίδευσης και μάλιστα σε όλες τις βαθμίδες της. 
 
Ως προς την κατάργηση από τον Ποινικό Κώδικα του αδικήματος που τιμωρούσε την άρνηση παροχής αγαθών και υπηρεσιών λόγω σεξουαλικού προσανατολισμού (άρθρο 361Β ΠΚ), η Επιτροπή προτείνει την επαναφορά αυτού (σελ. 38), αλλά το εισηγείται με τρόπος που δεν δείχνει να έχει λάβει υπόψη της ότι το ίδιο αδίκημα τιμωρείται στο ισχύον άρθρο 11 του Ν.4443/2016: "Όποιος, κατά τη συναλλακτική διάθεση αγαθών ή παροχή υπηρεσιών στο κοινό, παραβιάζει την κατά τον παρόντα νόμο απαγόρευση της διακριτικής μεταχείρισης για λόγους φυλής, χρώματος, εθνικής ή εθνοτικής καταγωγής, γενεαλογικών καταβολών, θρησκευτικών ή άλλων πεποιθήσεων, αναπηρίας ή χρόνιας πάθησης, ηλικίας, οικογενειακής ή κοινωνικής κατάστασης, σεξουαλικού προσανατολισμού, ταυτότητας ή χαρακτηριστικών φύλου, τιμωρείται με φυλάκιση έξι (6) μηνών μέχρι τριών (3) ετών και με χρηματική ποινή χιλίων (1.000) έως πέντε χιλιάδων (5.000) ευρώ. Οι πράξεις που προβλέπονται στην παρούσα παράγραφο διώκονται αυτεπαγγέλτως." Αν υπάρχουν διαφορές του 361ΒΠΚ και του 11 Ν.4443 που επιβάλλουν την επαναφορά του πρώτου, θα έπρεπε να είχαν αιτιολογηθεί.
 
Κατάπληξη προκαλεί ότι η Επιτροπή εισηγείται μόνο τον "πολιτικό γάμο" κι όχι την εφαρμογή του γάμου όπως αυτός προβλέπεται στον Αστικό Κώδικα ενιαία, είτε ως πολιτικός, είτε -για όσα δόγματα τον ευλογούν- με ιερολογία. Αυτή η διάκριση οδηγεί ήδη σε γάμο δύο ταχυτήτων, ευεπίφορο πεδίο για περαιτέρω "εκπτώσεις": άλλος για τους straight, άλλος για τους ΛΟΑΤΚΙ+ με τις ευλογίες (κυριολεκτικά) της Πολιτείας. Όταν δηλαδή η Πρεσβυτεριανή Εκκλησία που ευλογεί γάμους ομοφύλων οργανώσει μια τέτοια τελετή στην Ελλάδα, εάν ψηφιστεί μόνο πολιτικός γάμος, οι ενδιαφερόμενοι αλλά και η ίδια η εκκλησία αυτή θα έχουν υποστεί μια αθέμιτη διάκριση λόγω θρησκεύματος, κατά παράβαση του άρθρου 12 σε συνδυασμό με το άρθρο 14 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και κατά παράβαση του άρθρου 12 σε συνδυασμό με το άρθρο 21 του Συντάγματος. Πραγματικά απορώ πώς γίνεται η συγκεκριμένη Επιτροπή να εισηγείται με τέτοια παραβίαση ανθρώπινων δικαιωμάτων, δεδομένου ότι ο πρόεδρος της, ο καθηγητής κ. Σισιλιάνος επί 10 χρόνια δίκαζε ως δικαστής του ΕΔΔΑ τέτοιου είδου αποκλεισμούς. Απορώ επίσης, πώς είναι δυνατόν να συμφώνησαν σε μια τέτοια διάκριση και οι δύο καθηγήτριες νομικής που συνυπογράφουν την Εθνική Στρατηγική. Πάντως, εδώ έχουμε σύμπτωση απόψεων με το επίσης προβληματικό νομοσχέδιο του ΣΥΡΙΖΑ που επίσης εισηγείται μόνο τον πολιτικό γάμο, αλλά κάνοντας ένα βήμα περαιτέρω (σε σχέση με την Εθνική Στρατηγική ΛΟΑΤΚΙ+ Ισότητας) να αναγνωρίζει όλους τους γάμους (άρα και τους θρησκευτικούς) που έχουν τελέσει Έλληνες στο εξωτερικό. Σε αυτό το σημείο, η Εθνική Στρατηγική ΛΟΑΤΚΙ+ Ισότητας εισάγει αθέμιτη και απαγορευμένη κατά το συνταγματικό και ευρωπαϊκό δίκαιο διάκριση που αν ψηφιστεί από τον νομοθέτη θα έχουμε συστημική παραβίαση ανθρώπινων δικαιωμάτων. 
 
Το κείμενο της Εθνικής Στρατηγικής ΛΟΑΤΚΙ+ χρησιμοποιεί επίσης τον μη συμπεριληπτικό όρο "υιοθεσία", χωρίς να έχει καν αντιμετωπίσει το σκεπτικό της υπέρβασής του και της εφαρμογής του όρου "τεκνοθεσία". Σημαντικότατο κενό της Εθνικής Στρατηγικής είναι ότι δεν εισηγείται καθόλου την αναγνώριση της τεκνοθεσίας από ομόφυλα ζευγάρια, ως τέτοιας, δηλαδή ακόμη κι αν έχουν σύμφωνο συμβίωσης, εκτός βέβαια από τις αναφορές στην αναγνώριση γονεϊκών δικαιωμάτων στον μη βιολογικό γονέα και με σιωπή για το, αυτονόητο επακόλουθο δυνατότητας τεκνοθεσίας στην περίπτωση του "πολιτικού" γάμου. Το κενό που υπάρχει δηλαδή στο σύμφωνο συμβίωσης εξακολουθεί και διαιωνίζεται, ενώ το νομοσχέδιο του ΣΥΡΙΖΑ, με όλα τα προβλήματά του, το έχει αντιμετωπίσει προτείνοντας την επέκταση της τεκνοθεσίας και σε ζευγάρια με σύμφωνο συμβίωσης.
 
Ως προς την Ιατρικώς Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή, η Επιτροπή αναφέρει στην σελ. 48 κάτι το α-δ-ι-α-ν-ό-η-τ-ο: ότι "μια πρόταση για ευρύτερη αναθεώρηση του πλαισίου που θα περιλάμβανε και ετερόφυλα και ομόφυλα ζευγάρια θα υπερέβαινα ενδεχομένως την εντολή που έχει λάβει η παρούσα επιτροπή"! Όχι!!! Οι έμφυλες διατυπώσεις στον Αστικό Κώδικα, όπως στο άρθρο 1456 που αναφέρει "αν η υποβοήθηση αφορά άγαμη γυναίκα, η συναίνεση αυτής και, εφόσον συντρέχει περίπτωση ελεύθερης ένωσης, του ά ν δ ρ α με τον οποίο συζεί παρέχεται με συμβολαιογραφικό έγγραφο" είναι κατ' εξοχήν πρόβλημα ΛΟΑΤΚΙ+ ισότητας, αφού αυτή η διάταξη είναι μία από αυτές που εξαιρούν ρητά ομόφυλα ζευγάρια από την Ιατρικώς Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή! Η "Στρατηγική" συνεχίζει φλυαρώντας για μια "διασταλτική ερμηνεία", που θα επέτρεπε και σε ομόφυλα ζευγάρια, αλλά χωρίς να εισηγείται την απαραίτητη νομοθετική μεταβολή! Εδώ η Επιτροπή είναι σαφές ότι δεν έχει κάνει καθόλου καλά την δουλειά της. Αλοίμονο αν, έχοντας ως αποστολή την στρατηγική για ισότητα, θεωρούμε ότι τέτοιες διατάξεις δεν παραβιάζουν την ισότητα και ότι βρίσκονται εκτός της αποστολής της Επιτροπής ΛΟΑΤΚΙ+ Ισότητας! Το νομοσχέδιο του ΣΥΡΙΖΑ, με όλα τα αρνητικά του, έχει αντιμετωπίσει το πρόβλημα αυτό.
 
Είναι λάθος επίσης η άποψη της Επιτροπής ότι το πρόβλημα της ληξιαρχικής εγγραφής των παιδιών που αποκτούν ομόφυλα ζευγάρια δεν απαιτεί νομοθετική ρύμιση κι ότι αρκεί απλή εγκύκλιος (σελ. 48): το πρόβλημα που έχει εντοπιστεί σε υπαρκτές υποθέσεις αφορούν όχι απλώς την εγγραφή του παιδιού που αποκτήθηκε στο εξωτερικό, αλλά την εγγραφή του παιδιού με το όνομα του έτερου - μη βιολογικού - γονέα, καθώς μια τέτοια εγγραφή προσκρούει στο συγκεκριμένο άρθρο του Αστικού Κώδικα που ορίζει την ονοματοδοσια! Είναι απίστευτο ότι η Επιτροπή δεν έλαβε υπόψη της τις σχετικές δημοσιευμένες και στον Τύπο και από τον Συνήγορο του Πολίτη υποθέσεις παιδιών ομόφυλων ζευγαριών που το ειδικό ληξιαρχείο απέρριπτε τις εγγραφές λόγω των συγκεκριμένων διατάξεων του Αστικού Κώδικα, θέμα που σαφώς και δεν λύνεται στην ολότητά του με μια απλή εγκύκλιο. Ούτε λέξη επίσης δεν σημειώνεται στην Στρατηγική για το θέμα της σήμανσης της γονεϊκοτητας, δηλαδή της ληξιαρχικής καταχώρισης των ομόφυλων γονέων στις ληξιαρχικές πράξεις γέννησης των παιδιών (πατέρας - μητέρα ή γονέας 1 γονέας 2 όπως εισηγείται το νομοσχέδιο του ΣΥΡΙΖΑ; ), εκτός από μια αναφορά στο κεφάλαιο της ταυτότητας φύλου.
 
Στην νομική αναγνώριση ταυτότητας φύλου (σελ. 48 - 51) η Εθνική Στρατηγική έχει ξεχάσει τελείως τα non-binary άτομα και την ανάγκη θεσμοθέτησης μιας τρίτης μορφής καταχώρησης φύλου (π.χ. "Χ" όπως έχει γίνει δεκτό σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες και στις ΗΠΑ). Είναι μια σημαντική παράλειψη, δεδομένου ότι το κενό έχει ήδη διαπιστωθεί από την νομολογία των Ελληνικών Δικαστηρίων ήδη από το 2018 και υπάρχουν τρεις δικαστικές αποφάσεις που το εντοπίζουν, καλώντας ουσιαστικά τον νομοθέτη να καλύψει το ζήτημα. Μια Επιτροπή ΛΟΑΤΚΙ+ Ισότητας δεν επιτρέπεται να παραλείπει κάτι που ήδη η Ελληνική Δικαιοσύνη έχει εντοπίσει ως κενό δικαίου. 
 
Αυτά είναι τα νομικά προβλήματα που εντοπίζω στο συγκεκριμένο κείμενο, το οποίο δυστυχώς όπως προείπα χαρακτηρίζεται από προχειρότητα και σοβαρές ελλείψεις που δεν θα τις ανέμενα από τους τρεις καθηγητές που μετείχαν στην σύνθεση της Επιτροπής. Τα λάθη αυτά, εάν οι φοιτητές τους τα έδιναν ως απαντήσεις στις εξετάσεις στα μαθήματα του ευρωπαϊκού, του συνταγματικού και του οικογενειακού δικαίου, δεν θα είχαν λάβει βαθμό προβιβάσιμο. Είναι λυπηρό, καθόσον ο ένας ήταν καθηγητής μου στην Νομική Αθήνας και μία από τις άλλες δύο κυρίες είναι και προσωπική φίλη μου, αλλά είμαι υποχρεωμένος, από την θέση αυτή να μιλήσω χωρίς περιστροφές, για λόγους καταγραφής, μήπως και αποφευχθούν αντίστοιχα λάθη και κενά στο στάδιο της τυχόν νομοθέτησης. 
 
Τα υπόλοιπα είναι όλα πολιτικά και επικοινωνιακά, με τα οποία δεν θα ασχοληθώ.

Κυριακή, Ιουνίου 27, 2021

Προσαρμογή των επιχειρήσεων στις νέες διατάξεις προστασίας δεδομένων εμβολιασμών κατά της COVID-19

 

Από το 2018 που τέθηκε σε εφαρμογή ο Γενικός Κανονισμός Προστασίας Δεδομένων #GDPR ακολούθησε σε όλες τις επιχειρήσεις μια σημαντική διαδικασία προσαρμογής στις νέες διατάξεις για την προστασία δεδομένων των εργαζομένων αλλά και των συνεργατών, στελεχών καθώς και πελατών, προμηθευτών και τρίτων.
 
Η συμμόρφωση αυτή των επιχειρήσεων του ιδιωτικού, καθώς και του δημοσίου τομέα πλέον χρειάζεται επικαιροποίηση λόγω της ψήφισης δύο νέων Κανονισμών της ΕΕ που διέπουν την χρήση των δεδομένων που απορρέουν από τους εμβολιασμούς. Πρόκειται για τον "Κανονισμό (ΕΕ) 2021/953 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 14ης Ιουνίου 2021 σχετικά με πλαίσιο για την έκδοση, την επαλήθευση και την αποδοχή διαλειτουργικών πιστοποιητικών εμβολιασμού κατά της COVID-19, διαγνωστικού της ελέγχου και ανάρρωσης από αυτή (Ψηφιακό Πιστοποιητικό COVID της ΕΕ) με σκοπό να διευκολυνθεί η ελεύθερη κυκλοφορία κατά τη διάρκεια της πανδημίας της COVID-19" και τον αντίστοιχο Κανονισμό (ΕΕ) 2021/954 που αφορά τα αντίστοιχα δεδομένα πολιτών "τρίτων χωρών που παραμένουν ή διαμένουν νόμιμα στις επικράτειες κρατών μελών κατά τη διάρκεια της πανδημίας της COVID-19".
 
Οι Κανονισμοί περιέχουν νέες διατάξεις προστασίας προσωπικών δεδομένων που ισχύουν παράλληλα προς τις διατάξεις του GDPR, σύμφωνα με ρητή αναφορά του άρθρου 10 του πρώτου κανονισμού.
 
Από την 1η Ιουλίου 2021 που τίθενται σε εφαρμογή οι παραπάνω διατάξεις δημιουργείται σημαντικό ζήτημα ως προς την υποχρέωση των επιχειρήσεων για την διατήρηση ενός ασφαλούς επαγγελματικού περιβάλλοντος για τους εργαζομένους με την χρήση αποτελεσμάτων ελέγχων ή και άλλων στοιχείων που αφορούν όχι μόνο τους εμβολιασμούς αλλά και γενικότερα τις συνθήκες διατήρησης στοιχείων που αφορούν την καταπολέμηση του ιού. Τυχόν πρόβλεψη έννομων συνεπειών από την μη ανταπόκριση στην υποχρέωση αυτή αποτελεί επίσης αντικείμενο ρητής αναφοράς σε κανονισμούς εργασίας και σε πολιτικές διατήρησης προσωπικών δεδομένων. Μια πρόσθετη συμμόρφωση με την οποία καλούνται οι επιχειρήσεις να επικαιροποιήσουν τους όρους και τις πολιτικές τους σε σχέση με τον GDPR.

Πέμπτη, Ιουνίου 24, 2021

Ξανά στο ΣτΕ για την απαλλαγή από το μάθημα των θρησκευτικών

 Το 2019 η Ελλάδα καταδικάστηκε από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, διότι η διαδικασία απαλλαγής από το μάθημα των θρησκευτικών επέβαλε σε γονείς και μαθητές το δυσανάλογο βάρος να αποκαλύψουν ότι οι μαθητές που ζητούν την απαλλαγή δεν είναι Χ.Ο. Το ίδιο επιβάλλει η νέα Υπουργική Απόφαση της Υπουργού και της Υφυπουργού Παιδείας και θρησκευμάτων που δημοσιεύθηκε την 1η Ιουνίου 2021, καθώς η απαλλαγή χορηγείται μόνο για μη Χ.Ο., αλλόδοξους, ετερόδοξους, άθεους και αγνωστικιστές που υποβάλουν αίτηση, με υποχρεωτική επίκληση "λόγων θρησκευτικής συνείδησης".

Στο Συμβούλιο της Επικρατείας εκπροσωπεί το γραφείο μας γονείς και μαθητές που προσέφυγαν χθες κατά της Υπουργικής Απόφασης, επικαλούμενοι το δεδικασμένο του Ε.Δ.Δ.Α., καθώς και σειρά άλλων λόγων, βάσει των οποίων η διαδικασία είναι αντίθετη στον Γενικό Κανονισμό Προστασίας Δεδομένων (GDPR). Συγκεκριμένα, οι αιτούντες ζητούν από το Ανώτατο Δικαστήριο την μερική ακύρωση της Υ.Α., καθώς επισημαίνουν ότι η διαδικασία δεν τηρεί την απόφαση 32/2020 της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, δυνάμει της οποίας η απαλλαγή πρέπει να γίνεται με υπεύθυνη δήλωση (όχι αίτηση) στην οποία θα γίνεται μόνο μια γενική επίκληση λόγων συνείδησης, χωρίς περαιτέρω αναφορές. Η νέα διαδικασία προβλέπει επίσης, χωρίς λόγο, διατήρηση της αίτησης για 3 μήνες μετά την λήξη του σχολικού έτους και ηλεκτρονική καταχώριση της απόφασης απαλλαγής στο πληροφοριακό σύστημα "MySchool", το οποίο τηρείται από το Ινστιτούτο "Διόφαντος" του Υπουργείου Παιδείας, χωρίς να συντρέχει απολύτως κανένας λόγος για μια τέτοια περαιτέρω διάδοση μιας τόσο ευαίσθητης πληροφορίας.
Παράλληλα οι προσφεύγοντες καταγγέλλουν ότι, για μια ακόμη χρονιά, το Υπουργείο Παιδείας δεν συμμορφώνεται προς τις αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας του έτους 2019, κατά τις οποίες οι απαλλαγέντες από τα θρησκευτικά πρέπει να παρακολουθούν ένα "ισότιμο μάθημα συναφούς περιεχομένου (π.χ. ηθικής)", όπως χαρακτηριστικά έχει κρίνει το Ανώτατο Δικαστήριο κι όχι να απασχολούνται με "δραστηριότητες" που δεν βαθμολογούνται και δεν παρουσιάζουν χαρακτηριστικά σχολικού μαθήματος. Η Υπουργική Απόφαση δεν προβλέπει την παρακολούθηση ενός τέτοιου ισότιμου μαθήματος, διατηρώντας το σχετικό κενό στην έννομη τάξη, παραβιάζοντας έτσι το σχετικό δικαίωμα στην αρνητική διάσταση της θρησκευτικής ελευθερίας σε συνδυασμό με το δικαίωμα στην εκπαίδευση. Αυτά ήταν τα δύο δικαιώματα για τα οποία καταδικάστηκε η χώρα το 2019.
Τον Ιανουάριο του 2021 συνεδρίασε η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας για την εκδίκαση μιας προηγούμενης αίτησης ακύρωσης που είχε υποβληθεί κατά της (προϊσχύουσας πλέον) υπουργικής εγκυκλίου απαλλαγής από το μάθημα των θρησκευτικών, την οποία είχαν προσβάλλει γονείς και μαθητές για τους ίδιους σχεδόν λόγους. Μέχρι σήμερα, η απόφαση επί της εν λόγω υπόθεσης δεν έχει εκδοθεί από την Ολομέλεια ΣτΕ. Οι αιτούντες υπενθυμίζουν ότι τέτοιες καθυστερήσεις οδήγησαν την χώρα σε καταδίκη το 2019 από το ΕΔΔΑ (Παπαγεωργίου κ.α. κατά Ελλάδας), λόγω της αδυναμίας του Συμβουλίου της Επικρατείας να εκδικάσει έγκαιρα την υπόθεση πριν την έναρξη του σχολικού έτους του 2017-2018 και λόγω των 7 φορών που το ίδιο ανέβαλε με δική του απόφαση (χωρίς αίτημα των διαδίκων) την συζήτηση της υπόθεσης. Το Ε.Δ.Δ.Α. είχε επιδικάσει τότε από 8.000 ευρώ αποζημίωση σε κάθε οικογένεια που γονέων και μαθητών που προσέφυγε εναντίον του κράτους και τα δικαστικά έξοδα.

Κυριακή, Ιουνίου 20, 2021

Έγκλημα και επιλογή του θύματος λόγω φύλου.

 

Υπάρχει το άρθρο 82Α του Ποινικού Κώδικα που έχει τίτλο "έγκλημα με ρατσιστικά χαρακτηριστικά". Αυτό το άρθρο ορίζει ότι εάν ο δράστης επέλεξε το θύμα λόγω μιας ιδιότητάς του, τότε το πλαίσιο της ποινής που μπορεί να του επιβληθεί αυξάνεται. Ειδικά για τα κακουργήματα, "το ελάχιστο όριο ποινής αυξάνεται κατά δύο έτη."
Οι ιδιότητες που περιοριστικά αναφέρονται σε αυτό είναι φυλή, χρώμα, εθνική ή εθνοτική καταγωγή, γενεαλογικές καταβολές, θρησκεία, αναπηρίας, σεξουαλικός προσανατολισμός, ταυτότητας ή χαρακτηριστικών φύλου. Οι δύο τελευταίοι όροι, η ταυτότητα φύλου και τα χαρακτηριστικά φύλου ορίζονται νομοθετικά από τον Ν.4491/2017: ο πρώτος όρος διαχωρίζει την προσωπική αίσθηση του φύλου από αυτό που αποδόθηκε κατά την γέννηση (τρανς ή διεμφυλικά άτομα) και ο δεύτερος όρος αναφέρεται σε σωματικά χαρακτηριστικά που εμφανίζονται σε άτομα που δεν ανήκουν αναγκαία στο φύλο που αποδόθηκε κατά τη γέννηση (ίντερσεξ άτομα).
Ο κατάλογος με τις ιδιότητες που προσδίδουν στο έγκλημα τα ρατσιστικά χαρακτηριστικά μπορεί να επεκταθεί, ώστε να περιλαμβάνει και την διάσταση του φύλου, αυτού καθαυτού. Άλλωστε στο άρθρο 21 του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ε.Ε. αναφέρεται ότι απαγορεύονται οι διακρίσεις "λόγω φύλου, φυλής, χρώματος, εθνοτικής καταγωγής ή κοινωνικής προέλευσης, γενετικών χαρακτηριστικών, γλώσσας, θρησκείας ή πεποιθήσεων, πολιτικών φρονημάτων ή κάθε άλλης γνώμης, ιδιότητας μέλους εθνικής μειονότητας, περιουσίας, γέννησης, αναπηρίας, ηλικίας ή γενετήσιου προσανατολισμού".
Το φύλο είναι ο πρώτος λόγος διάκρισης που αναφέρει ο Χάρτης. Το ίδιο ακριβώς συμβαίνει και με το άρθρο 14 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου που απαγορεύει τις διακρίσεις λόγω "φύλου, φυλής, χρώματος, γλώσσης, θρησκείας, πολιτικών ή άλλων πεποιθήσεων, εθνικής ή κοινωνικής προελεύσεως, συμμετοχής εις εθνικήν μειονότητα, περιουσίας, γεννήσεως ή άλλης καταστάσεως."
Ειδικά για την ανθρωποκτονία, ο Ποινικός Κώδικας ορίζει ήδη την εσχάτη των ποινών που είναι η ισόβια κάθειρξη, αλλά υπάρχει και η επιλογή της τουλάχιστον δεκαετούς κάθειρξης. Ορίζει το άρθρο 299 παρ. 1: "όποιος σκότωσε άλλον τιμωρείται με κάθειρξη ισόβια ή πρόσκαιρη τουλάχιστον δέκα ετών". Εάν βέβαια η επιλογή του θύματος έγινε λόγω μιας ιδιότητας από αυτές που ορίζει το άρθρο 82Α, προστίθενται άλλα δύο έτη στην κατώτατη ποινή, δηλαδή η πρόσκαιρη κάθειρξη θα είναι τουλάχιστον 12 ετών κι όχι 10. Αυτή η προσαύξηση δεν υπάρχει εάν ο δράστης έχει επιλέξει το θύμα λόγω του φύλου του!
Επομένως, ένα πρώτο βήμα που μπορεί να γίνει από τον ποινικό νομοθέτη είναι να εντάξει το φύλο στις ιδιότητες που περιλαμβάνονται στο άρθρο 82Α. Αν δηλαδή ο δράστης ανθρωποκτονίας έχει επιλέξει το θύμα λόγω του φύλου του, να μην μπορεί να του επιβληθεί ποινή κατώτερη των 12 ετών κάθειρξης. Η επιλογή του θύματος λόγω του φύλου του έχει σαφώς μεγαλύτερη ποινική απαξία και αυτό πρέπει να αποτυπωθεί στο άρθρο 82Α.
Εξάλλου ήδη η ανθρωποκτονία που τελείται στο οικογενειακό περιβάλλον εντάσσει την πράξη στο πεδίο εφαρμογής της ενδοοικογενειακής βίας του Ν.3500/2006 που έχει ειδικότερες διατάξεις και έννομες συνέπειες και για μια σειρά ζητημάτων που αφορούν την οικογενειακή ζωή και την σχέση με τα άλλα μέλη της οικογένειας.
Έπειτα, η Ελλάδα έχει κυρώσει την Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Πρόληψη και την Καταπολέμηση της Βίας κατά των γυναικών και της Ενδοοικογενειακής Βίας, την "Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης" (Ν.4531/2018). Αυτή η Σύμβαση επιβάλλει στην χώρα μας να λάβει μια σειρά από νομοθετικά μέτρα που αναγνωρίζουν την έμφυλη διάσταση κάθε εγκλήματος.
Το άρθρο 4 παρ. της Σύμβασης της Κωνσταντινούπολης ορίζει ότι "ςιδικά μέτρα τα οποία είναι αναγκαία για την πρόληψη και προστασία των γυναικών από τη βία που βασίζεται στο φύλο δεν θεωρούνται διακριτική μεταχείριση σύμφωνα με τις διατάξεις της παρούσας Σύμβασης." Αυτή η διάταξη είναι συγγενής με μια άλλη διάταξη που υπάρχει στο Σύνταγμα της Ελλάδας από την Αναθεώρηση του 2001:
"Δεν αποτελεί διάκριση λόγω φύλου η λήψη θετικών μέτρων για την προώθηση της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών. Το Κράτος μεριμνά για την άρση των ανισοτήτων που υφίστανται στην πράξη, ιδίως σε βάρος των γυναικών."
Περαιτέρω, η Σύμβαση της Κων/πολης επιβάλλει στις χώρες που την έχουν κυρώσει:
"Τα μέρη λαμβάνουν όλα τα αναγκαία νομοθετικά ή άλλα μέτρα προκειμένου να προωθήσουν και προστατέψουν το δικαίωμα όλων, ιδιαίτερα των γυναικών, να ζουν χωρίς βία τόσο στη δημόσια όσο και στην ιδιωτική σφαίρα." (άρθρο 4 παρ. 1).
"Τα Μέρη λαμβάνουν τα αναγκαία νομοθετικά και άλλα μέτρα προκειμένου, ασκώντας τη δέουσα επιμέλεια, να προλάβουν, διερευνήσουν, τιμωρήσουν και παράσχουν επανορθώσεις αναφορικά με πράξεις βίας οι οποίες καλύπτονται από το πεδίο εφαρμογής της παρούσας Σύμβασης και διαπράττονται από μη κρατικούς δρώντες." (άρθρο 5 παρ. 2).
"Τα Μέρη λαμβάνουν τα αναγκαία νομοθετικά και άλλα μέτρα προκειμένου να υιοθετήσουν και εφαρμόσουν ευρύτατες αποτελεσματικές, συνεκτικές και συντονισμένες πολιτικές μέσω της ενσωμάτωσης όλων των συναφών μέτρων πρόληψης και καταπολέμησης όλων των μορφών βίας που καλύπτονται από το πεδίο εφαρμογής της παρούσας Σύμβασης και θα προσφέρουν ολιστική απάντηση στη βία κατά των γυναικών." (άρθρο 7 παρ. 1).
"Τα Μέρη λαμβάνουν όλα τα αναγκαία νομοθετικά ή άλλα μέτρα, σε συμμόρφωση προς τις θεμελιώδεις αρχές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και λαμβάνοντας υπ' όψη την έμφυλη κατανόηση της βίας, προκειμένου να διασφαλισθεί η αποτελεσματική διερεύνηση και δικαστική δίωξη των αδικημάτων που καθιερώνονται από τους όρους της παρούσας Σύμβασης." (άρθρο 49 παρ. 2).
Όλες αυτές οι ευρωπαϊκές νομικά δεσμευτικές υποχρεώσεις που έχει αναλάβει η Ελλάδα δεν εξυπηρετούνται από την παράλειψη του φύλου ως λόγου επαύξησης της ποινής στο άρθρο 82Α του ΠΚ. Το άρθρο πρέπει να τροποποιηθεί άμεσα.

Γυναικοκτονία: ένας νομικός όρος

  Γυναικοκτονία: ο όρος που ενοχλεί αφόρητα τα άτομα που κάνουν ότι δεν καταλαβαίνουν πως η εγκληματολογία και η νομική είναι υποχρεωμένες ν...